Reklam
Reklam
Reklam
Ödemiş Kent Gazetesi

ETİL METİL

AYHAN DAYAN

AYHAN DAYAN

“Etil ile metil arasında ne fark vardır?” şeklinde bir soruyla başlayalım yazımıza. İlk bakışta sanki ikinci sözcüğün önüne (m) harfi getirilerek oluşturulan bir ikileme söz grubu algısı bırakıp, iki sözcük arasındaki fark yalnızca ‘m’ harfi olarak görünse de işin şakası bir yana, yaşam ile ölüm farkı var bu iki sözcüğün arasında.

Peki, niye mi? Son yıllarda kaçak rakı yapımında ‘etil’ yerine ‘metil’ ile ürettikleri bu içkilerden kullananların sağlık durumları yaşamlarını alt üst etmiş durumda. Kaldı ki bu umursamazlığın ve kör cehaletin bugüne kadar yurdumuzun çeşitli yörelerinde çok sayıda ölümlere neden olduğunu ne yazık ki duyuyoruz, biliyoruz.

İçinde yaşadığımız yöre de dahil olmak üzere son günlerde kaçak içki kullanımı nedeniyle yaşanan ölümlerin ardından belki geç de olsa işte bu etil alkol-metil alkol ayrımı araştırılmaya başlandı. Konuya ben de şöyle bir göz atayım istedim.

Ülkemizde son yıllarda alkollü içkilerde vergi oranlarının yükselmesi ile birlikte yasadışı ve merdivenaltı üretim olarak tabir edilen hijyenik olmayan koşullarda yapılan sahte, kaçak, tağşiş ve taklit uygulanmış alkollü içki üretimi artmıştır. Yüksek fiyatlar insan sağlığını tehdit eden ve haksız rekabet yaratan bu üretimlerin adeta bahanesi olmakla birlikte tek başına nedeni de değildir. Yüksek kar getirisi amacıyla kaçakçılık ve sahte üretim yapanlar bunu yalnızca bir vergi suçu olarak görmekte ve insan sağlığına riskleri göz ardı etmektedirler.

Sahte rakı gibi tüm metil alkol zehirlenmelerinde birçok istenmeyen durum ortaya çıkabilir. Sanayi ve endüstride tiner (boya inceltici) antifriz, teksir makine sıvısı, cam temizleyici gibi maddelerin yapımında kullanılan metil alkol, aynı zamanda yasa dışı olarak sahte içki ve kolonya yapımında da kullanılabiliyor.

Metil alkol zehirlenmesinde ilk başlarda normal alkolle aynı belirtileri veriyor. Bunlar bulantı, kusma, hafif baş dönmesi, mide ekşimesi oluyor. Sahte alkolün tüketim derecesi ne kadar fazla olursa belirtiler daha fazla artmaya başlıyor. Bunlar da şiddetli karın ağrısı, vücutta istemsiz kas krampları, görmede bozulma, çift görme olabiliyor. Kişiler sanki tipide yürüyormuş gibi kar manzarası gibi görüyor etrafı. Daha da ilerleyen tablolarda nöbet, koma ve ölümle sonuçlanabiliyor.

Etil alkol olarak da bilinen etanol, alkollü içeceklerin üretiminde kullanılırken, resmen zehir olan metil alkol kullanılarak üretilen kaçak içkiler, ölümlere neden oluyor.

Etil alkol renksiz, hoş kokulu ve yanıcı bir sıvı olarak biliniyor. Alkollü içeceklerde kullanılan tek alkol türü olan etil alkol, aynı zamanda çözücü olarak da kullanılıyor.

Tüm dünyayı etkisi altına alan Covid-19 pandemisi sürecinde kullanılan örneğin el dezenfektanı jellerde de antiseptik olarak etil alkol kullanılıyor.

Diğer taraftan metil alkol olarak bilinen metanol ise en basit yapılı alkol türüdür ve geçmişte odun damıtılması ile elde edilmesinden ötürü odun alkolü olarak da bilinir.

Renksiz, uçucu ve zehirli bir sıvı olan metanolün çok az miktarı dahi zehirlidir, kalıcı yaralara vedeformasyonlara neden olabilir. İnsanlar için oldukça toksit olan metil alkolün 10 ml kadarı körlüğe neden olurken, 30 ml ve fazlası ölümcül olmaktadır.

Etanol ağız yoluyla vücuda girdiğinde etanol zehirlenmesine neden olurken, merkezi sinir sistemine hasar vermektedir. Yine gaz halinde vücuda girmesi de metabolik bozukluklara neden olmaktadır.

Metil alkol zehirlenmesinin başlıca belirtileri ise merkezi sinir sistemi baskılanması, baş ağrısı, baş dönemsi, bulantı, koordinasyon kaybı ve sersemlik halidir. Çok yüksek dozlar bilinç kaybı ve ölüme neden olabilmektedir.Son olarak basına yansıyan rakamlar şöyle: 11 ilimizde 68 ölüm olayı…

Öte yandan olayın hiç de görmezden gelinemeyecek başka bir yönü daha var. Bu bağlamda insanları kaçak rakı yapımına iten durum nedir? Bunun nedeni elbette tamamen maddi… İçkiyi ucuza getirmek…

Örneğin günümüzde resmi olarak üretilmiş bir kg rakı 220 TL iken bu aynı miktarı yasal olmayan yollarla üreten kişi kendi rakısını onda biri fiyatına belki de daha ucuza elde edebiliyor. Ancak sahte rakıyı büyük bir hevesle üreten kişilerin o an için hiç düşünmek bile istemedikleri en önemli ayrıntı ise bu işin sonunda bir ölüm riski olduğudur. Yine örneğin Kıbrıs’ta böyle ölüm durumu yoktur. Çünkü rakının fiyatı bizdekinin neredeyse üçte bir fiyatınadır. Kaldı ki bizdekinin maliyeti de aslında o kadar yüksek bir fiyat olmadığı halde maliyet fiyatına eklenen çok sayıda vergilerle fiyatı tavan yapmaktadır. 

Başka bir matematik hesabına göre günümüzde net bir asgari ücretle 10 kg rakı alınabilmektedir. Zaman zaman eski Türk filmlerinde karşılaştığımız “İçelim içelim, kendimizden geçelim.” sloganı resmi üretimle önemli iş ve maddi kayıplara, gayri resmi üretimle de can kayıplarına neden olmaktadır.

Öte yandan günlük alkol bağımlısı olup da maddi geliri de yeterli olmayan kimi insanlarımız belki de bile bile bu ölüm riskini daha baştan kabullenmiş olmalılar. Yoksa bugüne kadar ölümle sonuçlanan benzer örneklerden ders çıkarmaları gerekirdi.

İşin özü; hayat kısa, zaman değerli… Hayat sağlıklı yaşanırsa güzel ve anlamlı…

Kısacık hayatımızı kendi ellerimizle tehlikeye atmanın ne kadar anlamsız olacağının gerisini artık varın siz düşünün.

Sağlıklı günlere…

BU KONUYU SOSYAL MEDYA HESAPLARINDA PAYLAŞ
YAZARIN SON YAZILARI
DALGA - 26 Kasım 2020
ETİL METİL - 22 Ekim 2020
GIDALARDAKİ HİLELER - 17 Eylül 2020
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ